Journal of Medical Council of Iran

fa شیوع رفتارهای پزشـکی تدافعی در بین جراحان، دلایل و راهکارهای کاهش آن: یک مطالعه مقطعی در ایران The Prevalence of Defensive Medicine Behaviors among Surgeons, Its Causes and Potential Reduction Solutions: a Cross-Sectional Study in Iran عمومى General پژوهشي Research چکیده زمینه: پزشکی تدافعی به ‌عنوان انحراف یک پزشک از رفتار معمول خود تعریف می‌شود و هدف آن کاهش و یا جلوگیری از شکایت و انتقاد از سوی بیماران و یا خانواده‌های آن‌ها می‌باشد. این مطالعه با هدف بررسی رفتارهای تدافعی جراحان شرکت کننده در کنگره جامعه جراحان در سال 1396 انجام شد. روش کار: در این پژوهش توصیفی- مقطعی، 160 نفر از جراحان شرکت کننده به روش نمونه گیری در دسترس انتخاب شدند. ابزار گردآوری اطلاعات، یک پرسشنامه محقق ساخته متشکل از 60 آیتم در 4 بخش (مشخصات دموگرافیک، شیوع رفتارهای پزشکی تدافعی، دلایل و راهکارهای بالقوه کاهش آن) بود که روایی و پایایی آن تایید گردید. برای تحلیل داده های توصیفی مشتمل بر فراوانی، درصد، میانگین و انحراف معیار از نسخه 21 نرم افزار SPSS استفاده شد. یافته‌ها: میزان شیوع رفتارهای مثبت پزشکی تدافعی 100 درصد و رفتارهای منفی 80 درصد بود. شایع ترین رفتارهای دفاعی مثبت شامل درخواست نمونه برداری، تصویربرداری و تست های آزمایشگاهی غیرضروری بود و اجتناب از پذیرش بیماران پرخطر و خودداری از پذیرش بیماران با جایگاه اجتماعی خاص نیز شایع ترین رفتارهای دفاعی منفی در بین جراحان بود. عدم حمایت قوانین و مقررات نظام سلامت از پزشکان در موارد خطاهای پزشکی و ترس از شکایت بیماران، مهمترین دلایل انجام رفتارهای پزشکی تدافعی بود.تصمیم گیری های تیمی در موارد پیچیده، اصلاح نگاه قانون به قصور پزشکی به عنوان یک جرم و حمایت بیشتر نهادهای قانونگذار، مهم ترین راهکارهای بالقوه برای کاهش انجام رفتارهای پزشکی دفاعی از دیدگاه جراحان بود. نتیجه گیری: همه جراحان مورد مطالعه، حداقل یکی از انواع رفتارهای پزشکی دفاعی را انجام می دادند که می تواند منجر به تحمیل هزینه به نظام سلامت و هدر رفت منابع گردیده و بر ایمنی بیماران نیز تاثیر منفی بگذارد. بکارگیری استراتژی هایی چون اصلاح قوانین و مقررات مربوط به خطاهای پزشکی، افزایش نظارت و پایش در ارائه خدمات، ایجاد سیستم های مناسب گزارش دهی خطا و فرهنگ عاری از سرزنش، طراحی و پیاده سازی پزشکی مبتنی بر شواهد و اصلاح بیمه مسئولیت پزشکی می تواند گام های موثری برای کاهش رفتارهای پزشکی تدافعی باشد.   Introduction: Defensive Medicine (DM) is defined as the deviation of a doctor from his or her usual behavior, and its aim to reduce or prevent complaints from patients or their families. This study aimed to investigate DM behaviors of the surgeons participating in the 41st Congress of Iranian Association of Surgeons (IAS) in 2017. Methods: In this cross-sectional study, 160 surgeons were selected using convenience sampling. The data gathering tool was a researcher-made questionnaire consisting of 60 items including 4 parts (demographic characteristics, the prevalence of DM behaviors, its causes and potential reduction solutions) that its validity and reliability were confirmed. For data analysis descriptive statistics including frequency, percentage, mean and standard deviation in SPSS 21 software were used. Results: The prevalence of positive and negative DM behaviors was 100 and 80%, respectively. The most common positive DM behaviors included ordering unnecessary biopsy, imaging, and laboratory tests, and avoiding caring for high-risk patients and refusal to admit patients with a specific social status were the most common negative DM behaviors among surgeons.  Lack of support of physicians by health system rules and regulations in adverse situations and fear of patient’s claim were the most important reason for DM behaviors. The most effective potential solutions to the DM reduction were team decision-making in case of complex patients, modification of the law’s view on medical malpractice as a crime, and more support of the legislature. Conclusion: All surveyed surgeons showed at least one of the varieties  of DM behaviors, ultimately leading to increased health care costs and resources wasting  as well as having negative impact on patient safety. Applying strategies such as modification of the medical malpractice rules and regulations, increasing supervision and monitoring of service provision, establishing appropriate adverse events reporting systems and blame-free culture, developing and implementing evidence-based medicine in practice and reforming of medical liability insurance can be effective steps in reducing DM behaviors.   پزشکی دفاعی, قصور پزشکی, تصمیم گیری بالینی Defensive Medicine, Medical Malpractice, Clinical Decision-Making 309 317 http://jmciri.ir/browse.php?a_code=A-10-1-2558&slc_lang=fa&sid=1 Faezeh Ashtarnakhaee فائزه اشترنخعی : ashtarnakhaei@yahoo.com 10031947532846005191 10031947532846005191 Yes Shahid Beheshti University of Medical Sciences, Tehran, Iran نظام پزشکی جمهوری اسلامی ایران Ehsan Zarei احسان زارعی 10031947532846005192 10031947532846005192 No Department of Public Health, Shahid Beheshti University of Medical Sciences, Tehran, Iran Abbas Daneshkohan عباس دانش کهن 10031947532846005193 10031947532846005193 No Department of Neurosurgery, Shahid Beheshti University of Medical Sciences, Tehran, Iran Alireza Zali علیرضا زالی 10031947532846005194 10031947532846005194 No Department of Neurosurgery, Shahid Beheshti University of Medical Sciences, Tehran, Iran