Journal of Medical Council of Iran

fa حضانت در کودکان ناشی از لقاح مصنوعی Guardianship of Children Born from Artificial Insemination عمومى General پژوهشي Research ناباروری در دنیای امروز دیگر مثل گذشته یک معضل حل نشدنی نیست و پزشکان توانسته‌اند با شیوه تلفیقی به حل درمان ناباروران بپردازند. تولد فرزندان ناشی از تلقیح مصنوعی به دوشکل است: 1- تلقیح توسط اسپرم زوج با تخمک زوجه در داخل رحم یا خارج از آن برای باروری 2- تلقیح توسط اسپرم دیگری (فرد بیگانه) در داخل رحم یا خارج از آن. در مورد حضانت چنین فرزندانی در وهله اول فقها با چنین تلقیحی مسئله خاصی نداشته و بر حضانت طفل توسط پدر و مادر طبیعی خود اشتراک نظر دارند. مسئله اصلی زمانی است که از اسپرم فرد بیگانه برای باروری بدون اسپرم زوج استفاده می‌گردد. بیشتر فقها بر حرمت چنین تلقیحی نظر داشته و فرزند متولد شده را در حکم ولد شبهه می‌دانند و زمانی نسب را بر مرد و زن جاری می‌دانند که جاهل به تلقیح باشند. در بعد حقوقی باید گفت که حضانت ناشی از لقاح اسپرم زوج با زوجه چه در داخل رحم باشد چه خارج از آن متعلق به هر دو می‌باشد و در لقاح اسپرم فرد بیگانه جدای از زوج با زوجه، در صورت جهل به فرزند، نسب متعلق به هر دو و حضانت نیز بر عهده هر دو می‌باشد و در صورت علم از نظر فقهی در حکم ولد شبهه و از نظر برخی ولد زنا است ولی به نظر می‌رسد که با توجه به تحولات حقوقی در دنیای امروزی می‌توان طفل را به زوج و زوجه ملحق دانست و با توجه به قراردادهای منعقده جهانی در حقوق داخلی کشورها باید حضانت را به زوج و زوجه داد اما در حقوق داخلی ما و با توجه به مبانی فقهی، حضانت بر عهده پدر و مادر طبیعی خود بوده و تنها تحت شرایطی خاص می‌توان برای دیگران حق ملاقات و یا سرپرستی قرار داد. Infertility in the world today is no longer an inescapable problem, and doctors have been able to solve the problem of infertile treatment in a coherent way. The birth of children by artificial insemination is in the following ways: 1) Insemination by husband’s sperm with egg inside the uterus or out of it for fertilization, and 2) Inoculation by another sperm (stranger-donor) inside or outside the uterus. In the case of the guardianship of such a child, in the first place, the Islamic scholars (Faghi) do not have a particular problem with such insinuation, and share the same belief that both the natural parents have the guardianship of the child. The main issue is when donor sperm-other than the husband’s sperm- is used. Most jurists consider such an insemination and the born child as unlawful; it is only considered as related to man and woman when they are ignorant to inoculation. In the legal context the guardianship in light of the sperm fertilization with the wife, whether inside the uterus or outside belongs to both of them. In case of fertilization with donor sperm apart from the husband’s, in the case of ignorance to the child, the guardianship belongs to both of them. However in case of knowledge, and from the jurisprudence point of view the born child is considered as suspicious and adultery case. However, it seems that in light of the legal developments in the modern world, the child can be joined to the parents with respect to the international conventions in the domestic law of the countries. But in our domestic law and according to the jurisprudential principles, the guardianship belongs to the genuine father and the mother of the child. And only under certain conditions other individuals can be given the right to meet or have the guardianship of these children. The present research has been done in a descriptive-analytical method. لقاح مصنوعی, تولد ناشی از اسپرم, حضانت, توارث, فرد بیگانه Artificial insemination, Birth of sperm, Custody, Inheritance and alien person 144 155 http://jmciri.ir/browse.php?a_code=A-10-1-2614&slc_lang=fa&sid=1 ابوالحسن مجتهد سلیمانی 10031947532846005635 10031947532846005635 Yes دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران. راضیه عزیزی 10031947532846005636 10031947532846005636 No فقه و حقوق خصوصی دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران